Granice ciągów i funkcji pojawiają się mniej więcej w co drugim arkuszu matury rozszerzonej i w obecnej formule zawsze są za 2 punkty. W tej lekcji pokazuję, jak przewidzieć wynik granicy, porównując najwyższe potęgi, jak go uzasadnić na maturze, co zrobić z symbolami nieoznaczonymi i jak liczyć granice jednostronne funkcji — na sześciu zadaniach maturalnych z lat 2015–2026.
Odcinek 9 44 min 6 zadań CKE bezpłatnie
Co znajdziesz w odcinku
-
Granica ciągu i najwyższa potęga
Jak liczyć granicę ciągu: najpierw przewidujesz wynik, porównując najwyższe potęgi n w liczniku i w mianowniku, a potem uzasadniasz go tak, jak wymaga tego matura — wyłączając przed nawias najwyższą potęgę n w mianowniku.
-
Symbole nieoznaczone
Symbol ∞ − ∞, czyli nieskończoność minus nieskończoność, na zadaniu z matury z maja 2015 o granicy różnicy dwóch ułamków. Dalej granica ciągu z parametrem p (maj 2022), granica ciągu z symbolem Newtona (maj 2026) i granica ciągu z pierwiastkami — różnica pierwiastków i wzór na różnicę kwadratów.
-
Granica funkcji w nieskończoności
Te same reguły dla funkcji: granica przy x → +∞ na zadaniu z matury z lipca 2020.
-
Granice jednostronne i granica w punkcie
Symbol 0/0 i znak zera w mianowniku przy granicach jednostronnych funkcji, potem granica jednostronna z wartością bezwzględną na zadaniu z matury z czerwca 2024. Na koniec granica funkcji w punkcie obliczona przez rozkład na czynniki.
Najczęstsza pułapka: symbol ∞ − ∞ potraktowany jak zero. Każdy z ciągów n − n, 2n − n i (n + 1) − n to „nieskończoność minus nieskończoność”, a ich granice to kolejno 0, +∞ i 1 — symbol nieoznaczony to sygnał, że najpierw trzeba coś przekształcić, na przykład odjąć ułamki.
Omawiane zadania z matur CKE
- Maj 2015 · zadanie 6 2 pkt
- Maj 2022 · zadanie 5 2 pkt
- Maj 2026 · zadanie 1 2 pkt poziom wykonania 40%
- Lipiec 2020 · zadanie 2 1 pkt
- Maj 2024 · zadanie 2 2 pkt poziom wykonania 31%
- Czerwiec 2024 · zadanie 2 2 pkt
Poprzednia: Ciągi Wszystkie lekcje kursu Następna: Pochodna funkcji i styczne